Chorwacja najprawdopodobniej dołączy do grona państw, które zadeklarują zakup mocy obliczeniowych z planowanej w Polsce gigafabryki sztucznej inteligencji. Jeśli obiekt powstanie, będzie to największa inwestycja ICT w kraju, a jej wartość może sięgnąć 3 miliardów euro. Trwają już rozmowy, a podobną deklarację złożyła wcześniej Litwa.
Jak poinformował wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski, Chorwacja zamierza zgłosić jednostronną deklarację o korzystaniu z polskiej infrastruktury obliczeniowej. Będzie to dokument podobny do tego, jaki w Brukseli złożyła już Litwa. Do grona potencjalnych klientów polskiej gigafabryki AI może dołączyć jeszcze trzecie lub czwarte państwo członkowskie Unii Europejskiej.
– Chorwacja najprawdopodobniej zadeklaruje gotowość zaopatrywania się w gigafabryce sztucznej inteligencji, jeżeli taki obiekt powstanie w Polsce – powiedział Standerski.
Polski projekt w unijnym przetargu
Gigafabryka AI to element unijnego programu, w ramach którego w państwach członkowskich ma powstać siedem takich obiektów. Polska ubiega się o średnią gigafabrykę i złożyła w Brukseli stosowną deklarację. Kluczową rolę w przedsięwzięciu odegra sektor prywatny – to firmy lub konsorcja wyłonione w przetargu przez EuroHPC będą projektować, finansować, budować i eksploatować infrastrukturę.
Jeśli polskie zgłoszenie zostanie wybrane, po 17 procent mocy obliczeniowych kupią Komisja Europejska i polski rząd. Polski rząd przyjął już uchwałę zapewniającą na ten cel ponad 100 milionów euro netto w latach 2028-2033. Zakupy państw i Komisji będą realizowane za pośrednictwem EuroHPC. Resort cyfryzacji podkreśla, że gigafabryka AI będzie impulsem dla rozwoju nowoczesnej gospodarki, umożliwi trenowanie dużych modeli oraz zapewni startupom i MŚP dostęp do infrastruktury, której samodzielna budowa byłaby nieopłacalna.
Współpraca z Czechami i harmonogram
Planowana jest także współpraca z Czechami, jednak w tym przypadku na zasadach wzajemności. Konieczne będzie nie tylko porozumienie rządów, ale także wspólny biznesplan firm zaangażowanych w przetarg. – Porozumienie z Czechami planowane jest zaraz po wakacjach. Kluczowe będzie to, żeby dogadały się firmy. Jeżeli my się porozumiemy na poziomie rządowym, a firmy nie zrobią wspólnego biznesplanu, to nic to nie da – dodał Standerski.
Współpraca z Litwą i Czechami sięga jeszcze projektu „Baltic AI GigaFactory” z czerwca 2025 roku. Później Komisja Europejska zmieniła koncepcję na model wspólnej umowy zakupowej (JPA). Europejski przetarg na siedem gigafabryk AI ma zostać ogłoszony w najbliższych dniach i potrwa 15 tygodni. Umowy ze zwycięzcami będą podpisywane na początku 2027 roku, a usługi muszą ruszyć najpóźniej około lipca 2028 roku. Do pełnej skali mocy obliczeniowych obiekt będzie dochodzić stopniowo.
Źródło: WNP.PL, Fot. KM Stock / Shutterstock