Przedsiębiorstwa mogą znacząco obniżyć koszty zakupu gazu, jeśli odpowiednio dobiorą strategię kontraktową. Rynek surowca jest dziś wyjątkowo zmienny, a umiejętność analizy ofert i potrzeb staje się kluczową kompetencją. Temu służy Akademia Zakupu Gazu, której trzecia edycja odbyła się pod koniec maja.
Polski rynek gazu od kilkunastu lat przeszedł głęboką liberalizację. Obrót na Towarowej Giełdzie Energii wykształcił szeroki wachlarz modeli kontraktowych. Dla klientów biznesowych podstawowy podział to oferta cennikowa, oparta na średniej arytmetycznej notowań TGE indeksu miesięcznego, oraz kontrakty terminowe z indywidualnie negocjowanymi warunkami.
Cena stała czy zmienna? Strategie zakupu gazu
W kontraktach terminowych klient sam decyduje, w którym momencie podpisuje umowę – może to być miesiąc, rok, a nawet dwa lata przed okresem dostaw. Gwarantowana w umowie stała cena wynika z warunków rynkowych w momencie ofertowania. myORLEN, dawny PGNiG Obrót Detaliczny, ustala cenę wolumenu w chwili zawarcia kontraktu. Późniejsze wahania rynku nie mają wpływu na uzgodnioną stawkę. Opcję ceny stałej wybierają firmy, którym zależy na stabilności i przewidywalności kosztów – od dużych przedsiębiorstw po jednoosobowe działalności.
Z kolei największe szanse na skorzystanie ze zmienności rynku mają klienci decydujący się na kontrakty terminowe ze zmienną ceną – indeksy i transze. Z takich rozwiązań najczęściej korzystają firmy, dla których gaz stanowi istotny składnik kosztów produkcji, np. ciepłownictwo, ceramika, huty szkła czy przemysł ciężki. – Wysoka zmienność rynku w ostatnich latach zmieniła podejście klientów do kontraktowania gazu – od prostych modeli zakupowych w kierunku bardziej zaawansowanych strategii opartych o transze, indeksy oraz rozwiązania mieszane – mówi Maciej Kołodziejek, dyrektor Biura Zarządzania Ofertą Gazową i Energii myORLEN. – Takie rozwiązania dają większą swobodę w zarządzaniu zakupem, ale jednocześnie oznaczają większą odpowiedzialność po stronie klienta za moment zakupu i sposób zabezpieczenia wolumenu – dodaje.
Globalne czynniki napędzają ceny gazu
Ceny gazu w Polsce podlegają znacznym wahaniom pod wpływem wydarzeń oddalonych o tysiące kilometrów. Główny europejski indeks TTF w ostatnich latach wahał się między 30 a 60 euro za MWh, a w szczycie kryzysu w 2022 roku sięgnął nawet 300 euro za MWh. Obecnie kontrakt na miesiąc frontowy wynosi około 45–50 euro za MWh. Na poziom cen wpływa globalna konkurencja o LNG, napięcia geopolityczne – jak konflikt amerykańsko-irański – a także poziom wypełnienia magazynów i warunki pogodowe. – Europejski rynek gazu jest dziś silnie osadzony w globalnych uwarunkowaniach i dużo bardziej zdywersyfikowany pod względem źródeł dostaw niż jeszcze kilka lat temu – mówi Damian Wilczek, dyrektor Biura Portfela myORLEN. – Dziś mamy do czynienia z wysoką bezwzględną zmiennością cen, przejawiającą się w częstszych i krótszych wahaniach, które odzwierciedlają globalną konkurencję o surowiec – dodaje.
Eksperci zwracają uwagę, że w dłuższym horyzoncie możliwe są obniżki cen, głównie za sprawą strukturalnego spadku zapotrzebowania na gaz w Unii Europejskiej, wynikającego z rozwoju OZE i poprawy efektywności energetycznej. Jednocześnie popyt na LNG w Azji rośnie, co może stabilizować ceny na światowym rynku. W tej skomplikowanej układance edukacja nabywców gazu staje się priorytetem. Dlatego Akademia Leona Koźmińskiego wspólnie z myORLEN, Towarową Giełdą Energii oraz Izbą Gospodarczą Ciepłownictwo Polskie stworzyła Akademię Zakupu Gazu „Jak kupować mądrze na zmiennym rynku”. To dwudniowe szkolenie, które ma zwiększyć świadomość w zakresie zakupów gazu – kluczową dla konkurencyjności polskiej gospodarki.
Źródło: WNP.PL, Fot. myOrlen / Materiały prasowe