Polski Alarm Smogowy przeanalizował roczne koszty ogrzewania domów w Polsce i wyliczył, które źródła ciepła najbardziej obciążają budżety gospodarstw domowych. Wyniki pokazują duże różnice w opłacalności poszczególnych rozwiązań, a niektóre z nich – jak pellet i ogrzewanie olejowe – okazują się zdecydowanie droższe niż rok wcześniej.

• Ogrzewanie olejowe pozostaje najdroższą metodą i kosztuje ponad dziesięć tysięcy złotych rocznie dla domu o powierzchni sto pięćdziesiąt metrów kwadratowych.
• Analiza wykazała, że pellet podrożał o prawie osiem procent, co czyni go znacznie mniej opłacalnym niż węgiel i pompy ciepła.
• Najtańszym rozwiązaniem są gruntowe pompy ciepła, które pozwalają obniżyć koszty ogrzewania niemal o połowę w porównaniu z gazem.
• Różnice w kosztach ogrzewania między domem nieocieplonym a ocieplonym mogą sięgać nawet kilku tysięcy złotych rocznie, co podkreśla znaczenie termomodernizacji.
• Polski Alarm Smogowy zachęca do korzystania z kalkulatora kosztów ogrzewania, który pozwala ocenić opłacalność różnych technologii dla konkretnych parametrów budynku.

Polski Alarm Smogowy przeprowadził analizę rocznych kosztów ogrzewania domów jednorodzinnych w Polsce, opierając się na aktualnych cenach paliw i nośników energii z września 2025 r. Wyniki wskazują, że największym obciążeniem finansowym pozostaje ogrzewanie olejem opałowym oraz gazem, a także korzystanie z pozaklasowego kotła na drewno kawałkowe.

Zestawienie pokazuje, że eksploatacja instalacji pelletowych jest obecnie droższa zarówno od ogrzewania węglem, jak i od wszystkich typów pomp ciepła. Najbardziej ekonomiczne okazuje się wykorzystanie gruntowej pompy ciepła współpracującej z ogrzewaniem podłogowym, której roczny koszt jest niemal o połowę niższy od wydatków ponoszonych przez użytkowników kotłów gazowych.

Porównanie wykonano dla domu o powierzchni 150 m², w standardzie średniego ocieplenia, z zapotrzebowaniem na energię cieplną na poziomie około 120 kWh/m² rocznie. Przyjęto również czteroosobową rodzinę jako modelowe gospodarstwo domowe. Dla takiego budynku najwyższe roczne koszty generuje ogrzewanie olejem opałowym, które sięga 10 448 zł. Drugie w kolejności są kotły gazowe, wymagające około 8810 zł w skali roku.

Kopciuchy to też wysoki wydatek

Wysokie wydatki wiążą się również z użytkowaniem pozaklasowego „kopciucha” na drewno – w tym przypadku roczny koszt wynosi 8631 zł. Tańsze okazują się kotły zgodne z wymaganiami ekoprojektu: 6605 zł przy kotle na drewno kawałkowe oraz 5580 zł przy kotle węglowym. Rosnące ceny pelletu sprawiły natomiast, że ogrzewanie kotłem na to paliwo kosztuje średnio 8022 zł rocznie. Najmniej zapłacą użytkownicy pomp ciepła współpracujących z ogrzewaniem podłogowym — zależnie od technologii roczny koszt wynosi 5269 zł lub 4532 zł.

Każdy właściciel domu może samodzielnie przeanalizować opłacalność różnych źródeł ciepła, korzystając z kalkulatora kosztów ogrzewania przygotowanego przez Polski Alarm Smogowy. Narzędzie uwzględnia metraż budynku, liczbę domowników oraz poziom izolacji cieplnej i jest regularnie aktualizowane — co trzy miesiące — na podstawie bieżących danych o cenach energii.

Widoczne przesunięcia

Analiza kosztów ogrzewania za okres od października 2024 do września 2025 r. pokazuje wyraźne przesunięcia cenowe pomiędzy poszczególnymi źródłami ciepła. Największe spadki odnotowano w przypadku paliw konwencjonalnych: ogrzewanie gazowe potaniało o 7%, a ogrzewanie węglem o 10% rok do roku. Na drugim biegunie znalazły się biopaliwa – koszt ogrzewania pelletem wzrósł o niemal 8%, a użytkowanie kotła na drewno kawałkowe podrożało o 7%. W przypadku pomp ciepła nie stwierdzono zmian w kosztach eksploatacji względem poprzedniego roku.

Zestawienie kosztów w zależności od jakości ocieplenia budynku pokazuje znaczące różnice w rocznych wydatkach na ogrzewanie. Porównując tzw. dom nieocieplony — określany jako „wampir energetyczny” o zapotrzebowaniu na poziomie 200 kWh/m² rocznie — z budynkiem o typowym, średnim standardzie izolacji (10 cm ocieplenia ścian i 15 cm poddasza, zapotrzebowanie ok. 120 kWh/m² rocznie), widać wyraźnie, że każdy kosztowniejszy w użytkowaniu system ogrzewania daje większy potencjał oszczędności. W praktyce oznacza to, że modernizacja słabo izolowanego budynku pozwala obniżyć roczne koszty ogrzewania gazem o 4608 zł, natomiast w przypadku kotła na pellet redukcja wydatków sięga 4691 zł.

Jeszcze wyraźniejsza różnica pojawia się przy porównaniu domu pozbawionego ocieplenia z budynkiem spełniającym aktualny standard WT2021. W takim przypadku zapotrzebowanie na energię spada do ok. 55 kWh/m² rocznie dzięki grubszej warstwie izolacji (17 cm ściany, 25 cm poddasze) oraz zastosowaniu okien trzyszybowych. W takiej konfiguracji oszczędności wynoszą już 8353 zł rocznie dla ogrzewania gazowego i 8502 zł w przypadku korzystania z kotła pelletowego.

– Oszczędności wynikające z ocieplenia starego domu do obowiązującego obecnie standardu są imponujące. Mam nadzieję, że nasz kalkulator będzie dobrym punktem wyjścia dla osób rozważających ocieplenie domu, wymianę kotła i sięgnięcie po dotacje na ten cel. Warto oczywiście przeprowadzić profesjonalny audyt energetyczny, by przekonać się jak to będzie wyglądać w przypadku naszego własnego domu, ale jestem przekonany, że ocieplenie domu to dobra inwestycja w przyszłość – stwierdza Piotr Siergiej, rzecznik Polskiego Alarmu Smogowego. 

Monitoring cen paliw stałych wykonany został w dniach 22-25 września 2025 r. Kontroli poddano po dwa składy opału z każdego województwa – w całej Polsce 32. Wybrano składy zlokalizowane w różnych miejscowościach.

Kalkulator kosztów ogrzewania PAS powstał w oparciu o bardziej rozbudowane narzędzie, które przygotowało Porozumienie Branżowe Na Rzecz Efektywności Energetycznej (POBE). Dane, na których opiera się kalkulator, są uaktualniane co trzy miesiące.

Źródło: PAS