Rzeczniczka rosyjskiego MSZ Marija Zacharowa w prześmiewczy sposób skomentowała sprawę potencjalnego odebrania prezydentowi Ukrainy Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. „Niech się ośmieszają do końca” – napisała, odnosząc się do działań polskich władz.
Sprawa nabrała tempa po tym, jak Ukraina nazwała swoją jednostkę wojskową imieniem „bohaterów UPA”. W odpowiedzi prezydent Karol Nawrocki zwrócił się do Kapituły Orderu Orła Białego, aby kwestia odebrania odznaczenia znalazła się w porządku obrad 8 czerwca. Instytut Pamięci Narodowej przypomina, że Ukraińska Powstańcza Armia odpowiada za ludobójstwo na Wołyniu.
Opinia kapituły nie jest wiążąca dla prezydenta. Po obradach jego rzecznik przekazał, że Nawrocki podejmie ostateczną decyzję w stosownym czasie. Zacharowa powołała się na doniesienia, według których prezydent czeka z decyzją i pozbawi Zełenskiego odznaczenia, jeśli Kijów nie zmieni stanowiska w sprawie jednostki wojskowej.
„Gala, u nas otmena” – rosyjska kpina w stylu memów
„Czy można nie pozbawiać? Niech się ośmieszają do końca. Aby później ślad ten pozostał niezatartą plamą na Warszawie” – napisała Zacharowa na Telegramie. Swój wpis opatrzyła hasłem „Gala, u nas otmena” (z ros. „Gala, anulujemy”). To popularne w Rosji hasło zaczerpnięte z memów, które opisuje nagłe zmiany planów, wpadki lub skandale.
Hasło nawiązuje do dawnych standardów sklepów na wschodzie Europy, gdy kasjerka nabija na kasie zły produkt i musi anulować operację, ale nie może tego zrobić bez pomocy kierowniczki sklepu – Gali, więc woła ją przez cały sklep wspomnianym hasłem. W ten sposób rzeczniczka MSZ Rosji wyśmiała całą sytuację, sugerując, że Polska wikła się w żenujący spektakl.
Historyczne tło sporu: UPA i zbrodnia wołyńska
Decyzja Ukrainy o nadaniu jednostce wojskowej imienia „bohaterów UPA” wywołała w Polsce ostrą reakcję. Ukraińska Powstańcza Armia jest odpowiedzialna za masowe mordy na ludności polskiej na Wołyniu w latach 1943–1944, uznawane przez IPN za ludobójstwo. Dla wielu Polaków gloryfikacja UPA jest nie do przyjęcia i stanowi naruszenie dobrych stosunków między krajami.
Prezydent Karol Nawrocki, który objął urząd w maju, stoi przed trudnym dyplomatycznym wyborem. Z jednej strony – oczekiwania społeczne i historyczna sprawiedliwość, z drugiej – konieczność utrzymania wsparcia dla Ukrainy w obliczu rosyjskiej agresji. Wpis Zacharowej celnie uderza w to napięcie, próbując przedstawić Polskę jako kraj niezdecydowany i podatny na manipulacje.
Źródło: Telegram Mariji Zacharowej, Fot. materiały prasowe MSZ Rosji