Polimex Mostostal, SGE oraz ATEC podpisały porozumienie o współpracy przy wdrażaniu i budowie małych reaktorów modułowych BWRX-300 w Europie Środkowo-Wschodniej. Celem jest stworzenie lokalnego łańcucha dostaw dla technologii, która – zdaniem sygnatariuszy – jest jedyną skalowalną opcją zapewniającą odporność, dekarbonizację i strategiczną autonomię energetyczną regionu.

• Polimex Mostostal, największy polski wykonawca projektów energetycznych, wchodzi do segmentu SMR. Firma od lat przygotowuje się do budowy elektrowni jądrowej w Lubiatowie-Kopalino, a współpraca przy małych reaktorach jest naturalnym rozszerzeniem tej strategii. Jak podkreśla prezes Jakub Stypuła, Polimex widzi duży potencjał w technologii SMR i chce aktywnie uczestniczyć w tworzeniu łańcucha dostaw.
• Technologia BWRX-300 od GE Vernova Hitachi jest najbardziej zaawansowaną komercyjnie na rynku. To reaktor wodny wrzący o mocy 300 MWe, wykorzystujący pasywne systemy bezpieczeństwa. Pierwsze jednostki mają powstać w Kanadzie i Polsce, a SGE rozwija już projekty w oparciu o tę technologię w ponad pół tuzinie krajów europejskich.
• SMR-y to unikalna okazja do zaangażowania lokalnego przemysłu na każdym etapie. W przeciwieństwie do wielkoskalowych elektrowni, małe reaktory oferują możliwość produkcji komponentów, montażu oraz serwisu przez rodzime firmy. Jak mówi Maciej Stańczuk z ATEC, to szansa dla polskich firm, z której nie można nie skorzystać.

Głównym celem podpisanego porozumienia jest ułatwienie współpracy między firmami oraz powołanie zespołów roboczych, które będą współpracować przy potencjalnych projektach na terenie Europy Środkowo-Wschodniej. W szczególności działania te obejmować będą identyfikację obszarów wspólnych oraz ocenę kompetencji i zdolności organizacyjnych firm w kontekście realizacji inwestycji jądrowych. To nie jest deklaracja bez pokrycia – to pierwszy krok w kierunku realnego włączenia polskich firm w łańcuch dostaw dla małych reaktorów modułowych, które w ciągu najbliższej dekady mogą stać się jednym z filarów transformacji energetycznej w regionie.

Porozumienie ma charakter otwarty, co oznacza, że w przyszłości mogą do niego dołączyć kolejne podmioty dysponujące odpowiednimi kompetencjami. Tworzenie szerokiego ekosystemu dostawców jest kluczowe dla powodzenia projektów SMR, które – w przeciwieństwie do wielkoskalowych elektrowni jądrowych – opierają się na modułowej konstrukcji i możliwie największym udziale lokalnego przemysłu.

Polimex Mostostal: widzimy duży potencjał w technologii SMR

Jakub Stypuła, Prezes Zarządu Polimex Mostostal S.A., podkreśla strategiczne znaczenie tej współpracy dla jego firmy. Polimex Mostostal to największy i najważniejszy generalny wykonawca projektów energetycznych w Polsce, z dziesięcioleciami doświadczenia w realizacji skomplikowanych inwestycji przemysłowych, w tym w sektorze energetyki konwencjonalnej.

– Podpisanie porozumienia z SGE i ATEC to ważny krok w kierunku budowy partnerstw dla realizacji projektów SMR w regionie Europy Środkowo-Wschodniej. Tworzy podstawy do wyznaczenia kierunków potencjalnej współpracy oraz identyfikacji obszarów, w których możemy wykorzystać nasze doświadczenie w realizacji dużych projektów przemysłowych i energetycznych. Jednocześnie umożliwia komplementarne wykorzystanie potencjałów wszystkich stron w kontekście rozwoju projektów SMR. Widzimy duży potencjał w tej technologii i chcemy aktywnie uczestniczyć w tworzeniu łańcucha dostaw dla tego typu inwestycji – powiedział Jakub Stypuła.

Polimex Mostostal nie jest nowicjuszem w energetyce jądrowej. Firma od lat przygotowuje się do udziału w budowie pierwszej polskiej elektrowni jądrowej w Lubiatowie-Kopalino, zdobywając niezbędne certyfikaty i kompetencje. Wejście w segment SMR jest naturalnym rozszerzeniem tej strategii – małe reaktory modułowe wymagają podobnych kompetencji inżynierskich i wykonawczych, ale oferują szybszy cykl inwestycyjny i możliwość udziału w większej liczbie projektów.

SGE: tworzymy spójny model wdrażania SMR w Europie Środkowo-Wschodniej

Rafał Kasprów, CEO SGE S.A., wskazuje, że jego firma rozwija w Europie Środkowo-Wschodniej spójny model wdrażania technologii SMR, który łączy dostęp do sprawdzonej technologii BWRX-300 z lokalnymi kompetencjami wykonawczymi i przemysłowymi. SGE nie jest producentem reaktorów, ale integratorem – jej rolą jest łączenie globalnego dostawcy technologii z lokalnymi wykonawcami i inwestorami.

– Porozumienie z Polimex Mostostal oraz ATEC wzmacnia nasze możliwości skalowania projektów w regionie oraz budowy efektywnego ekosystemu dostawców. Naszym celem jest tworzenie powtarzalnych, możliwych do finansowania projektów jądrowych, które będą realnym wsparciem dla transformacji energetycznej i bezpieczeństwa energetycznego krajów regionu – powiedział Rafał Kasprów.

SGE ma już doświadczenie w rozwijaniu projektów SMR w kilku krajach europejskich, w tym w Polsce, Czechach, Słowacji, na Węgrzech i w krajach bałtyckich. Każdy z tych rynków ma inną strukturę regulacyjną, inny miks energetyczny i inne potrzeby, co wymaga elastycznego podejścia i lokalnego partnerstwa. Włączenie Polimex Mostostal i ATEC do tego ekosystemu ma przyspieszyć realizację konkretnych projektów.

ATEC: SMR to unikalna okazja do stworzenia lokalnego łańcucha dostaw

Maciej Stańczuk, członek zarządu ATEC Group, wskazuje na dwa kluczowe powody, dla których jego firma angażuje się we współpracę przy projektach SMR. Po pierwsze, Polska potrzebuje energetyki jądrowej dla ustabilizowania systemu energetycznego, który musi opierać się na stabilnych źródłach energii.

– Energetyka jądrowa jest dzisiaj jedyną skalowalną opcją, która jednocześnie zapewnia odporność, dekarbonizację i strategiczną autonomię. Jeśli chcemy przeprowadzić transformację energetyczną, która będzie nie tylko zielona, ale też wiarygodna i dająca akceptowalne ceny energii, energetyka jądrowa musi powrócić z marginesów do centrum – powiedział Maciej Stańczuk.

Po drugie, projekt SMR stanowi unikalną okazję tworzenia prawdziwie lokalnego łańcucha dostaw. W przeciwieństwie do wielkoskalowych elektrowni jądrowych, gdzie większość komponentów jest produkowana w kilku globalnych zakładach, SMR-y oferują możliwość zaangażowania lokalnego przemysłu na każdym etapie – od produkcji komponentów, przez montaż, po serwis i utrzymanie.

– To wyjątkowa okazja dla naszych firm, z której nie możemy nie skorzystać – dodał Stańczuk.

ATEC Group specjalizuje się w dostarczaniu zaawansowanych rozwiązań inżynierskich dla sektora energetycznego, w tym w zakresie automatyki, sterowania i systemów pomiarowych. W projektach SMR kompetencje ATEC będą kluczowe dla integracji systemów reaktora z infrastrukturą otaczającą i systemem elektroenergetycznym.

Technologia BWRX-300. Sprawdzony reaktor, gotowy do komercyjnego wdrożenia

BWRX-300 to technologia opracowana przez GE Vernova Hitachi Nuclear Energy, oparta na sprawdzonych rozwiązaniach z reaktorów BWR, które od dziesięcioleci pracują w kilkunastu krajach świata. Jest to reaktor wodny wrzący o mocy 300 MWe, zaprojektowany z myślą o prostocie, modułowości i niskich kosztach eksploatacji. W odróżnieniu od wielu innych projektów SMR, BWRX-300 jest już na zaawansowanym etapie komercjalizacji – pierwsze jednostki mają powstać w Kanadzie i Polsce.

Zalety BWRX-300 to przede wszystkim możliwość prefabrykacji głównych komponentów w fabrykach i transportu drogą lądową lub morską, co skraca czas budowy i zmniejsza ryzyko opóźnień. Reaktor wykorzystuje pasywne systemy bezpieczeństwa, które nie wymagają zasilania zewnętrznego ani aktywnego działania operatora w razie awarii. To sprawia, że BWRX-300 może być lokalizowany w miejscach, gdzie tradycyjne elektrownie jądrowe nie byłyby opłacalne.

Polski łańcuch dostaw dla SMR. Kolejny krok po przetargu na mały reaktor w Pątnowie

Podpisanie porozumienia między Polimex Mostostal, SGE i ATEC wpisuje się w szerszy trend budowy polskich kompetencji w zakresie małych reaktorów modułowych. Wcześniej, w grudniu 2025 roku, spółki PGE Polska Grupa Energetyczna i KHW Energy ogłosiły przetarg na budowę pierwszego w Polsce SMR w Pątnowie. To właśnie w Wielkopolsce, na terenie po wygaszanych blokach węglowych, ma powstać pierwsza komercyjna jednostka BWRX-300.

Polimex Mostostal, SGE i ATEC nie są jedynymi firmami, które chcą uczestniczyć w tym przedsięwzięciu. W ostatnich miesiącach kolejne podmioty ogłaszały partnerstwa i porozumienia mające na celu zdobycie kompetencji i certyfikatów niezbędnych do pracy przy reaktorach jądrowych. Kluczowe znaczenie ma jednak to, że Polimex Mostostal – największy polski wykonawca projektów energetycznych – wchodzi do gry z pełnym zaangażowaniem. To sygnał, że SMR-y przestają być niszową technologią przyszłości, a stają się realnym elementem krajobrazu energetycznego Polski.

Współpraca Polimex Mostostal, SGE i ATEC to nie tylko biznesowe porozumienie. To element szerszej układanki, która ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego Polski i całego regionu Europy Środkowo-Wschodniej. SMR-y mogą być lokalizowane w miejscach, gdzie tradycyjne elektrownie jądrowe są nieopłacalne – w pobliżu zakładów przemysłowych, w ciepłownictwie, w miejscach oddalonych od dużych węzłów sieciowych. Dzięki temu mogą zastępować wygaszane bloki węglowe, zapewniając stabilne dostawy energii w okresach niskiej generacji z OZE.

LNG jako nowa broń geopolityczna. Kto dyktuje ceny skroplonego gazu?

Opracowano na podstawie: informacji prasowej Polimex Mostostal S.A., wypowiedzi Jakuba Stypuły, prezesa zarządu Polimex Mostostal S.A., Rafała Kasprowa, CEO SGE S.A., oraz Macieja Stańczuka, członka zarządu ATEC Group.