Tauron przygotowuje budowę elektrowni szczytowo-pompowej Rożnów II o mocy 700 MW i pojemności ponad 3 GWh. Inwestycja może kosztować kilka miliardów złotych.
- Elektrownia Rożnów II ma mieć około 700 MW mocy i pojemność energetyczną powyżej 3 GWh.
- Dolnym zbiornikiem będzie Jezioro Rożnowskie, a nowy zbiornik górny powstanie na okolicznych wzniesieniach.
- Tauron uzyskał już warunki przyłączenia do KSE i rozpoczął procedurę decyzji środowiskowej.
- Koszt inwestycji szacowany jest na kilka miliardów złotych, trwają prace nad montażem finansowym.
- Decyzja inwestycyjna może zapaść w latach 2027–2028, a zakończenie budowy planowane jest na lata 2032–2033.
W pierwszym miesiącu działania systemu kaucyjnego w Polsce zwrócono łącznie 500 tys. butelek i puszek. Informację tę przekazała w poniedziałek wiceminister klimatu i środowiska Anita Sowińska podczas konferencji prasowej poświęconej podsumowaniu początkowego etapu funkcjonowania nowego rozwiązania.
W trakcie spotkania przedstawiono dane dotyczące skali obrotu opakowaniami objętymi kaucją. Z przekazanych informacji wynika, że w listopadzie do sprzedaży trafiło około 60 mln opakowań oznaczonych symbolem kaucji. Jednocześnie wskazano, że od października do listopada 2025 roku klienci odzyskali kaucję za 500 tys. opakowań. Wiceminister odniosła się także do społecznego odbioru nowych zasad zwrotu.
– Zasady zwrotu zostały przez społeczeństwo przyjęte bardzo pozytywnie – stwierdziła Anita Sowińska.
Podczas konferencji zaznaczono również, że system kaucyjny nie obejmuje wszystkich napojów dostępnych obecnie na rynku. Produkty w opakowaniach bez oznaczenia kaucji mogą być nadal sprzedawane aż do wyczerpania zapasów. Wiceminister zwróciła uwagę na znaczenie sprawdzania oznaczeń przy zakupach.
– To bardzo ważne, by przy zakupach sprawdzić, czy opakowania nie należy oddać w systemie kaucyjnym – powiedziała.
Przedstawicielka resortu klimatu i środowiska poinformowała także, że część sklepów podejmuje dodatkowe działania polegające na przyjmowaniu opakowań nieobjętych kaucją, często w ramach akcji promocyjnych. Jak wskazano, takie inicjatywy są realizowane niezależnie od obowiązujących przepisów. Wiceminister wyraziła również oczekiwanie, że w kolejnym roku liczba opakowań objętych systemem kaucyjnym będzie rosła wraz z jego dalszym wdrażaniem.
Ministerstwo zobowiązuje się do dalszego informowania obywateli
Wiceszefowa resortu zapowiedziała dalsze prowadzenie kampanii informacyjnej dotyczącej systemu kaucyjnego. Działania te mają obejmować zarówno konsumentów, jak i producentów. Jak poinformowała, równolegle trwają prace nad możliwymi korektami funkcjonowania systemu. Jednym z rozważanych kierunków jest objęcie systemem kaucyjnym standardowych szklanych opakowań wielokrotnego użytku.
– Jest to duże wyzwanie logistyczne, które jest jeszcze przed nami – podkreśliła.
Sowińska przekazała również szczegółowe informacje dotyczące obowiązków firm wprowadzających napoje na rynek. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, od 1 stycznia 2026 roku przedsiębiorcy będą zobowiązani do wykazania osiągnięcia 77-procentowego poziomu zbiórki pustych butelek i puszek w ramach systemu kaucyjnego. W przypadku nieosiągnięcia tego poziomu zostanie nałożona opłata produktowa w wysokości 1 zł za każdy brakujący kilogram opakowań.
Dla producentów, którzy nie podpiszą umowy z operatorem systemu, przewidziano wyższą stawkę opłaty produktowej. W takim przypadku opłata wyniesie 3 zł za każdy kilogram brakujących opakowań. Jeżeli wymagany poziom zbiórki nie zostanie osiągnięty, obowiązek wniesienia opłaty produktowej będzie dotyczył zarówno producenta, jak i operatora systemu. Każda ze stron będzie zobowiązana do uiszczenia 50 procent należnej kwoty.
Od października wszedł system
Na początku października w Polsce zaczął obowiązywać system kaucyjny dotyczący wybranych opakowań po napojach. Oznacza to, że przy zakupie napojów w określonych rodzajach opakowań do ceny produktu doliczana jest kaucja, którą konsument może odzyskać po zwrocie pustego opakowania. System obejmuje plastikowe butelki o pojemności do 3 litrów, metalowe puszki do 1 litra oraz szklane butelki wielorazowego użytku o pojemności do 1,5 litra.
Wysokość kaucji została określona odrębnie dla poszczególnych rodzajów opakowań. W przypadku plastikowych butelek oraz metalowych puszek wynosi ona 50 groszy za sztukę. Dla wielorazowych butelek szklanych ustalono kaucję w wysokości 1 zł. Informacja o objęciu danego opakowania systemem kaucyjnym znajduje się bezpośrednio na etykiecie lub na puszce. Jest to znak kaucyjny w postaci dwóch strzałek tworzących prostokąt, zawierający napis „kaucja” oraz wskazanie jej kwoty.
Przepisy przewidują okres przejściowy, który ma obowiązywać do końca 2025 roku. W tym czasie producenci oraz sklepy mogą sprzedawać napoje w opakowaniach wprowadzonych do obrotu przed uruchomieniem systemu kaucyjnego. Okres ten ma umożliwić stopniowe wycofanie opakowań nieobjętych kaucją i zastąpienie ich nowymi, oznaczonymi zgodnie z wymogami systemu.
Jednocześnie regulacje pozostawiają producentom napojów możliwość podjęcia decyzji o nieprzystąpieniu do systemu kaucyjnego. W takim przypadku są oni zobowiązani do uiszczania tzw. opłaty produktowej. Opłata ta jest związana z brakiem realizacji minimalnych poziomów selektywnej zbiórki opakowań i stanowi koszt ponoszony zamiast udziału w systemie kaucji.
Kaucja od każdego napoju
Kaucja ma być pobierana od każdego napoju wprowadzanego na rynek w opakowaniu objętym systemem kaucyjnym. Kwota ta będzie doliczana do ceny produktu i wykazywana na paragonie jako osobna pozycja. Zwrot kaucji dla użytkownika końcowego ma odbywać się za pośrednictwem systemu kaucyjnego i nie będzie wymagał okazania paragonu potwierdzającego zakup napoju.
Oddawane opakowania będą musiały spełniać określone warunki. Powinny być opróżnione, nie mogą być zgniecione ani uszkodzone, a na etykiecie musi znajdować się czytelny kod kreskowy oraz oznaczenie systemu kaucyjnego. Tylko opakowania spełniające te kryteria będą przyjmowane w ramach systemu i uprawniały do odzyskania kaucji.
System kaucyjny ma służyć zwiększeniu poziomu selektywnej zbiórki opakowań po napojach. Jego zadaniem jest umożliwienie osiągnięcia progów recyklingu określonych w przepisach unijnych. Zgodnie z tymi wymogami w latach 2025–2028 poziom selektywnej zbiórki ma wynosić 77 proc. dla jednorazowych butelek z tworzyw sztucznych o pojemności do 3 litrów, metalowych puszek o pojemności do 1 litra oraz wielorazowych butelek szklanych o pojemności do 1,5 litra. Od 2029 roku wymagany poziom zbiórki dla tych opakowań wzrośnie do 90 proc.
Dotychczasowy system zbiórki, oparty na wyrzucaniu opakowań do żółtych pojemników lub worków, pozwalał w Polsce zebrać maksymalnie około 45 proc. butelek PET wprowadzanych na rynek. Zastosowanie systemu kaucyjnego ma umożliwić osiągnięcie poziomu zbiórki tych opakowań przekraczającego 90 proc., co ma znaczenie dla realizacji obowiązków związanych z recyklingiem.
Źródło: PAP
