Szwedzka firma Saab AB, lider w branży obronnej, zaprezentowała Nimbrix – pierwszy dedykowany pocisk przeciwdronowy (C-UAS). System, zaprojektowany do zwalczania małych dronów, ma zasięg 5 km i wykorzystuje głowicę z trybem wybuchu powietrznego. Pierwsze dostawy zaplanowano na 2026 rok, w odpowiedzi na rosnące zagrożenie dronami, szczególnie w konfliktach takich jak wojna w Ukrainie.
Saab Nimbrix to lekki, przeciwdronowy pocisk typu „fire-and-forget”, zaprojektowany do zwalczania małych bezzałogowych systemów powietrznych (UAS). Ma masę startową 2,5–3 kg i długość poniżej 1 metra, co czyni go kompaktowym i łatwym do transportu. Zasięg wynosi od 2 do 5 km, z optymalną skutecznością w tym przedziale. Pocisk wyposażono w aktywny poszukiwacz celu, obecnie w wersji z sensorem podczerwieni (IR), choć rozważane są także głowice radiowe.
Głowica fragmentacyjna z zapalnikiem zbliżeniowym umożliwia tryb wybuchu powietrznego, skuteczny przeciw rojom dronów. Taka konfiguracja pozwala neutralizować wiele celów jednocześnie. Pocisk jest projektowany z myślą o niskich kosztach, co jest kluczowe wobec masowego użycia tanich dronów (kosztujących nawet poniżej 1000 USD). Saab wykorzystuje technologię druku 3D i komercyjne komponenty, by obniżyć cenę. Nimbrix może być używany samodzielnie z prostym sensorem lub jako element większych systemów obrony przeciwlotniczej. Elastyczne opcje montażu obejmują statywy, pojazdy 4×4 oraz bezzałogowe platformy lądowe. Rozważana jest także wersja morska, np. dla szwedzkich łodzi bojowych CB90.
Pocisk wypełnia lukę między systemami artyleryjskimi, jak Saab Trackfire, a cięższymi rakietami VSHORAD, takimi jak RBS 70 NG (zasięg 9 km). Testy w 2024–2025 roku osiągnęły poziom gotowości technologicznej TRL 6, potwierdzając skuteczność prototypu.
Tło i potrzeba rynku
Bezzałogowe systemy powietrzne (UAS) stały się kluczowym elementem współczesnych konfliktów. Wojna w Ukrainie pokazała, że tanie drony, kosztujące mniej niż 1000 USD, mogą niszczyć cele warte miliony. Obie strony konfliktu używają tysięcy dronów dziennie, co zmusza armie do szukania skutecznych przeciwdziałań. Drony, zwłaszcza roje, są trudne do wykrycia i neutralizacji ze względu na niską sygnaturę i dużą liczbę.
Kraje NATO, w tym Polska, inwestują w systemy C-UAS, by chronić bazy wojskowe, infrastrukturę krytyczną i wojska w polu. Zapotrzebowanie na tanie, masowo produkowane rozwiązania rośnie, bo tradycyjne systemy przeciwlotnicze, jak rakiety SHORAD, są zbyt drogie do zwalczania małych celów. W 2024 roku globalny rynek C-UAS osiągnął wartość 2,5 miliarda USD i rośnie o 20% rocznie.
Saab, korzystając z doświadczenia w systemach przeciwlotniczych, takich jak RBS 70, odpowiada na te potrzeby. Nimbrix jest projektowany jako elastyczny i przystępny cenowo, co pozwala na szerokie rozmieszczenie na polu bitwy. Rozwój napędzają także incydenty z dronami w Europie, np. nad bazami NATO w Niemczech w 2025 roku.
Rozwój i strategia wprowadzenia na rynek
Stefan Öberg, szef jednostki Missile Systems w Saab AB, podkreślił: „Nimbrix to odpowiedź na rosnące zagrożenie dronami. Kluczowa jest opłacalność, bo liczba UAS na polu bitwy szybko rośnie.” Firma rozpoczęła rozwój pocisku w 2024 roku, stosując metodę spiralnego rozwoju. Krótkie cykle testowe, w tym pięć prób w 2024–2025 roku, pozwoliły osiągnąć TRL 6. Saab wykorzystuje druk 3D i komponenty komercyjne, by przyspieszyć produkcję.
Saab prowadzi rozmowy z potencjalnymi klientami, głównie w Europie, choć szczegóły kontraktów pozostają poufne. Firma jest gotowa produkować Nimbrix w krajach nabywców, co zwiększa atrakcyjność oferty. Pierwsza publiczna prezentacja odbędzie się na targach DSEI w Londynie (9–12 września 2025 roku) na stoisku N9-105. Strategia opiera się na elastyczności i integracji z istniejącymi systemami C2. Nimbrix może działać samodzielnie lub jako element większych sieci obrony, takich jak MSHORAD Saaba. Firma oferuje także szkolenia i wsparcie techniczne dla operatorów.
Znaczenie technologiczne i strategiczne
Nimbrix oferuje szybkie i skuteczne rozwiązanie do neutralizacji dronów, które stają się coraz większym zagrożeniem. Jego zasięg 2–5 km pozwala chronić bazy wojskowe, konwoje czy infrastrukturę krytyczną, taką jak elektrownie czy porty. Tryb wybuchu powietrznego umożliwia zwalczanie rojów dronów, co jest kluczowe wobec nowych taktyk wojennych, np. w Ukrainie. Technologia „fire-and-forget” minimalizuje obciążenie operatora, umożliwiając działanie w dynamicznych warunkach. Przy czasie reakcji 15–60 sekund na dystansie 2–6 km, Nimbrix zapewnia przewagę w walce z szybkimi, niskolecącymi celami. Może być używany w ochronie dużych imprez publicznych, jak szczyty NATO czy wydarzenia sportowe.
Rozwój Nimbrix wpisuje się w globalny trend wzmacniania zdolności C-UAS. Drony, tanie i łatwe w produkcji, zmuszają armie do inwestycji w przystępne cenowo systemy obronne. Saab, łącząc doświadczenie z innowacjami, odpowiada na te wyzwania, wzmacniając bezpieczeństwo swoich klientów.
Harmonogram i dalsze kroki
Rozwój Nimbrix rozpoczął się w 2024 roku, a w lipcu 2025 roku pocisk testowano podczas ćwiczeń Baltic Trust szwedzkich sił zbrojnych. Pięć prób potwierdziło skuteczność prototypu, osiągając TRL 6. W 2025 roku Saab planuje dalsze testy, w tym w warunkach bojowych, by dopracować głowicę i systemy naprowadzania.
Pierwsze dostawy zaplanowano na 2026 rok, po zakończeniu negocjacji z klientami, głównie z Europy. Saab nie ujawnia szczegółów, ale zainteresowanie wyrażają kraje NATO, w tym Polska i państwa bałtyckie. Firma jest gotowa dostosować produkcję do lokalnych wymagań, np. poprzez montaż w krajach nabywców.
Na targach DSEI w Londynie (9–12 września 2025) Nimbrix zostanie zaprezentowany publicznie, co przyspieszy rozmowy handlowe. Saab oferuje pakiet wsparcia, w tym szkolenia dla operatorów i integrację z systemami C2 klientów.