Centra danych czekają na decyzje. PLDCA chce skrócić inwestycje z 49 miesięcy

Budowa centrum danych w Polsce może wymagać niemal czterech lat przygotowań, zanim na plac budowy wjedzie ciężki sprzęt. Polski Związek Centrów Danych chce zmienić ten model i proponuje uporządkowanie procedur administracyjnych związanych z inwestycjami w infrastrukturę cyfrową. Według branży przeciętna inwestycja typu Data Center trwa dziś 49 miesięcy i wymaga kontaktu z około 20 organami administracji oraz innymi podmiotami uczestniczącymi w procesie uzgodnień.

Dla sektora centrów danych czas potrzebny na przygotowanie inwestycji staje się coraz ważniejszym czynnikiem konkurencyjności. Obiekty te są niezbędne do obsługi usług chmurowych, przetwarzania danych oraz rozwijania infrastruktury potrzebnej do zastosowań sztucznej inteligencji. Jeżeli Polska chce przyciągać kolejne projekty tego typu, sama dostępność energii i terenów inwestycyjnych może nie wystarczyć. Znaczenie ma również to, jak szybko inwestor jest w stanie przejść przez procedury poprzedzające rozpoczęcie budowy.

PLDCA przeanalizował proces przygotowania inwestycji centrów danych, koncentrując się na okresie poprzedzającym rozpoczęcie robót budowlanych. Do prac zaangażowano grupę roboczą złożoną z inżynierów, ekspertów rynku oraz osób mających praktyczne doświadczenie w realizacji tego rodzaju projektów. Zespół prześledził poszczególne etapy procedur i sprawdzał, w których miejscach pojawiają się problemy z koordynacją oraz przepływem decyzji.

Skala zaangażowania administracji jest jednym z głównych problemów wskazywanych przez branżę. Inwestor nie prowadzi bowiem całego procesu z jednym urzędem, który odpowiadałby za zebranie wszystkich wymaganych stanowisk. Poszczególne kwestie trafiają do różnych organów i podmiotów, a kolejne uzgodnienia mogą być od siebie zależne. W efekcie opóźnienie na jednym etapie może przełożyć się na harmonogram całego projektu.

„Proces realizacji inwestycji Data Center w Polsce trwa średnio 49 miesięcy i wymaga zaangażowania około 20 organów administracji publicznej oraz podmiotów uzgadniających.” podkreślają autorzy analizy.

Dla inwestora oznacza to nie tylko długi czas oczekiwania na rozpoczęcie budowy. Kilkadziesiąt miesięcy przygotowań zwiększa również ryzyko związane z projektem. W tym czasie mogą zmienić się ceny energii, koszty finansowania, warunki na rynku usług chmurowych czy zapotrzebowanie potencjalnych klientów. W przypadku infrastruktury cyfrowej ma to szczególne znaczenie, ponieważ centra danych są projektowane z myślą o obsłudze technologii, których rozwój może być bardzo szybki.

PLDCA chce jednego sprawniejszego procesu

Związek nie ogranicza swoich postulatów do samego skrócenia terminów. Chodzi przede wszystkim o zmianę sposobu organizacji procesu administracyjnego. PLDCA rekomenduje lepszą koordynację działań poszczególnych instytucji oraz uproszczenie ścieżki formalno prawnej, którą musi przejść inwestor.

To ważna różnica. Skrócenie pojedynczej procedury nie musi automatycznie skrócić całej inwestycji, jeżeli po niej inwestor nadal musi czekać na decyzję kolejnego organu. Z punktu widzenia projektu liczy się więc cały harmonogram, a nie czas rozpatrywania jednego wniosku. Dlatego propozycje PLDCA dotyczą poszczególnych etapów procesu, ale także sposobu współpracy między instytucjami.

Branżowa grupa robocza przygotowała katalog rekomendacji, które mają pozwolić ograniczyć liczbę punktów, w których inwestycja może zostać opóźniona. Celem jest stworzenie bardziej przewidywalnej ścieżki dla projektów infrastruktury cyfrowej, przy jednoczesnym zachowaniu wymogów związanych między innymi z bezpieczeństwem, środowiskiem czy zagospodarowaniem przestrzennym.

Unijne przepisy mogą zmienić zasady gry

Postulaty polskiej branży mają zostać wykorzystane w pracach związanych z wdrażaniem rozwiązań przewidzianych w Cloud and AI Development Act. Unijna inicjatywa ma stworzyć warunki do szybszego rozwoju infrastruktury potrzebnej gospodarce cyfrowej, w szczególności centrów danych i zaplecza dla usług związanych ze sztuczną inteligencją.

Dla Polski może to być istotna szansa inwestycyjna. Europa potrzebuje coraz większej mocy obliczeniowej i pojemności centrów danych, a jednocześnie chce ograniczać zależność od infrastruktury znajdującej się poza Unią Europejską. Rozbudowa własnego zaplecza ma znaczenie zarówno dla konkurencyjności gospodarki, jak i dla bezpieczeństwa danych oraz rozwoju europejskich technologii AI.

W praktyce oznacza to jednak, że państwa członkowskie będą musiały stworzyć warunki umożliwiające szybkie powstawanie nowych obiektów. Jeżeli inwestor będzie potrzebował około czterech lat na przejście przez krajowe procedury, część projektów może zostać skierowana do innych lokalizacji, w których proces przygotowania inwestycji jest bardziej przewidywalny.

Polska konkuruje nie tylko energią i lokalizacją

Centrum danych wymaga dużego terenu, odpowiedniego przyłączenia do sieci elektroenergetycznej, dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej oraz warunków pozwalających na niezawodną pracę obiektu przez całą dobę. Coraz większe znaczenie ma również dostęp do energii ze źródeł niskoemisyjnych, ponieważ operatorzy centrów danych i ich klienci zwracają uwagę na ślad środowiskowy przetwarzania danych.

Nie mniej istotny jest jednak czas. Inwestycja, która przez kilka lat pozostaje na etapie administracyjnym, nie generuje jeszcze przychodów, a inwestor musi w tym okresie angażować kapitał i ponosić koszty przygotowania projektu. W przypadku dużych centrów danych znaczenie może mieć również tempo zmian technologicznych. Rosnące zapotrzebowanie na moc obliczeniową związane z rozwojem sztucznej inteligencji powoduje, że operatorzy chcą możliwie szybko uruchamiać nowe powierzchnie i zwiększać dostępną moc.

Dlatego procedury administracyjne mogą stać się jednym z elementów decydujących o atrakcyjności Polski dla tego sektora. Kraj może mieć dostęp do odpowiedniej infrastruktury energetycznej i telekomunikacyjnej, ale jeżeli inwestycja będzie wymagała wieloletniego oczekiwania na kolejne decyzje, przewaga wynikająca z tych atutów będzie częściowo tracona.

Centra danych potrzebują infrastruktury szybciej niż dotąd

Problem nie dotyczy wyłącznie samych inwestorów. Centra danych są obecnie jednym z elementów infrastruktury gospodarki cyfrowej. To w nich działają usługi chmurowe wykorzystywane przez przedsiębiorstwa, systemy przetwarzające dane oraz rozwiązania wymagające dużej mocy obliczeniowej. Rozwój sztucznej inteligencji dodatkowo zwiększa zapotrzebowanie na infrastrukturę zdolną do obsługi dużych obciążeń obliczeniowych.

Z tego powodu PLDCA chce, aby przygotowywane w Polsce rozwiązania administracyjne uwzględniały specyfikę inwestycji w infrastrukturę cyfrową. Nie chodzi o rezygnację z kontroli państwa ani wymogów dotyczących bezpieczeństwa czy środowiska, lecz o takie zorganizowanie procesu, aby wiele instytucji nie działało w oderwaniu od siebie.

Jeżeli uda się skrócić czas przygotowania inwestycji i jednocześnie zwiększyć przewidywalność procedur, Polska może łatwiej konkurować o nowe projekty centrów danych. Ma to znaczenie nie tylko dla samego rynku Data Center, ale również dla rozwoju usług chmurowych, infrastruktury sztucznej inteligencji oraz przedsiębiorstw, które będą korzystać z rosnącej mocy obliczeniowej dostępnej w kraju. Właśnie dlatego branża chce, aby zmiany związane z Cloud and AI Development Act stały się okazją do uporządkowania krajowych procedur, a nie jedynie kolejnym obowiązkiem regulacyjnym.

Fot. Flickr

Podłącz się do źródła najważniejszych informacji z rynku energii i przemysłu

Podłącz się do źródła najważniejszych informacji z rynku energii i przemysłu