Enea Operator podpisała umowę na budowę stacji elektroenergetycznej 110 kV Barlickiego wraz z towarzyszącymi liniami kablowymi. Wartość inwestycji wynosi 186 milionów złotych netto. Projekt ma znaczenie ogólnokrajowe, a nie jedynie lokalne.
Enea Operator to spółka z Grupy Enea odpowiedzialna za dystrybucję energii elektrycznej w północno-zachodniej Polsce, w tym w województwach zachodniopomorskim, lubuskim i wielkopolskim. Nowa stacja powstanie w Świnoujściu, mieście o kluczowym znaczeniu dla polskiego systemu energetycznego. W Świnoujściu znajduje się terminal LNG im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego, który po rozbudowie o trzeci zbiornik ma kluczowe znaczenie dla dywersyfikacji dostaw gazu do Polski. W mieście planowana jest również budowa głębokowodnego terminalu kontenerowego, który ma stać się jednym z najważniejszych hubów logistycznych na Bałtyku.
3 filary nowoczesnej sieci
Realizacja inwestycji obejmuje kompleksowy zakres prac inżynieryjnych, podzielony na trzy główne etapy. Sercem układu będzie nowa stacja RS Barlickiego, która zostanie połączona z siecią przesyłową za pomocą linii kablowych 110 kV. Rozdzielnia zostanie zbudowana jako wnętrzowa z zastosowaniem 2-systemowej 11-polowej rozdzielnicy GIS (Gas Insulated Switchgear), czyli rozdzielnicy z izolacją gazową. Taka konstrukcja zwiększa odporność stacji na oddziaływania zewnętrzne, w szczególności na pył i kurz z pobliskiego terminala przeładunkowego produktów masowych, a także na specyficzne warunki atmosferyczne panujące w Świnoujściu, takie jak wysoka wilgotność powietrza i zasolenie.
W obiekcie zostaną wykorzystane urządzenia nie zawierające gazów cieplarnianych, dzięki czemu stacja będzie spełniać warunki Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/573 z dnia 7 lutego 2024 roku w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych. Rozporządzenie to stopniowo wycofuje stosowanie F-gazów, które mają wysoki potencjał tworzenia efektu cieplarnianego.
Linie kablowe i dywersyfikacja zasilania
Największym wyzwaniem logistycznym i finansowym jest budowa 26-kilometrowej linii kablowej relacji stacja Barlickiego – stacja 220/110 kV Recław. Układ uzupełni druga linia o długości kilku kilometrów relacji GPZ Warszów – stacja Barlickiego. GPZ Warszów to Główny Punkt Zasilania, który obecnie obsługuje część Świnoujścia.
Taka konfiguracja pozwoli na pełną dywersyfikację kierunków zasilania. W praktyce oznacza to wyeliminowanie ryzyka przerw w dostawach prądu nawet w przypadku awarii jednego z głównych węzłów. Jeśli zasilanie z jednego kierunku zostanie przerwane, energia popłynie z drugiego. Dla miasta takiego jak Świnoujście, gdzie znajduje się infrastruktura krytyczna (terminal LNG, port, plany głębokowodnego terminalu kontenerowego), niezawodność dostaw energii jest kluczowa.
– Budowa stacji Barlickiego stanowi istotny element naszej strategii wzmacniania infrastruktury o znaczeniu krytycznym. Realizacja tej inwestycji pozwoli zwiększyć niezawodność sieci dystrybucyjnej w Świnoujściu, a także zapewnić stabilne i bezpieczne zasilanie obiektów kluczowych dla bezpieczeństwa energetycznego Polski, w tym także Terminalu LNG. Inwestycja stanowi solidne podstawy dla dalszego rozwoju gospodarczego regionu obejmując między innymi rozwój nowoczesnego portu i terminalu kontenerowego – powiedział Marek Szymankiewicz, prezes Enei Operator.
Znaczenie dla terminalu LNG i portu
Znaczenie tej inwestycji wzrosło w ostatnim czasie, szczególnie po zakończeniu rozbudowy Terminalu LNG o trzeci zbiornik. Terminal LNG w Świnoujściu jest kluczowym elementem polskiego systemu gazowego, umożliwiającym odbiór skroplonego gazu ziemnego drogą morską. Jego stabilna praca wymaga niezawodnego zasilania energią elektryczną – nie tylko do oświetlenia i obsługi biurowej, ale przede wszystkim do zasilania systemów kriogenicznych, pomp i urządzeń przetwarzających LNG z powrotem w gaz. Awaria zasilania mogłaby sparaliżować działanie terminala.
Nowy układ sieciowy ma kluczowe znaczenie z punktu widzenia budowy głębokowodnego terminalu kontenerowego, który w przyszłości ma stać się jednym z najważniejszych hubów logistycznych na Bałtyku. Terminal taki będzie wymagał ogromnych mocy energetycznych do zasilania dźwigów, suwnic, systemów chłodniczych dla kontenerów chłodniczych (reeferów) oraz oświetlenia i zarządzania ruchem. Bez odpowiedniej infrastruktury elektroenergetycznej inwestycja portowa nie będzie mogła w pełni wykorzystać swojego potencjału.
Fundament dla gospodarki morskiej
Projekt wpisuje się w ramy ustawowe dotyczące przygotowania i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych. Ustawa ta, uchwalona w celu przyspieszenia realizacji kluczowych projektów infrastrukturalnych, przewiduje uproszczone procedury administracyjne i możliwość uzyskania niezbędnych zgód w krótszym czasie. Enea Operator, realizując inwestycję w Świnoujściu, działa więc w specjalnym reżimie prawnym, który ma ułatwić i przyspieszyć budowę.
Poza aspektem przemysłowym, inwestycja bezpośrednio przełoży się na poprawę bezpieczeństwa zasilania odbiorców końcowych w Świnoujściu. Mieszkańcy miasta zyskają bardziej stabilne dostawy energii, co jest szczególnie istotne w okresach wzmożonego zapotrzebowania, takich jak zimy czy fale upałów. Nowa stacja i linie kablowe zmniejszą ryzyko awarii i blackoutów, które w przeszłości zdarzały się w regionie z powodu przestarzałej infrastruktury.