Energa Operator rozszerza usługę IDC. Więcej firm może pobierać prąd ponad limit bez dodatkowych opłat

Od listopada 2026 roku z usługi Interwencyjnej Dostawy Mocy Czynnej mogą korzystać odbiorcy Energa Operator, których moc umowna przekracza 40 kW. Wcześniej dostęp do rozwiązania miały firmy z wyższym limitem. Operator rozszerzył również grupę uprawnionych o klientów rozliczających się na podstawie umów kompleksowych. Dzięki temu mniejsze zakłady produkcyjne, warsztaty, hotele, większe sklepy i instytucje mogą czasowo zwiększać pobór mocy ponad poziom zapisany w umowie, nie płacąc standardowej opłaty za takie przekroczenie. Warunkiem jest korzystanie z dodatkowej mocy w godzinach wskazanych przez operatora i nieprzekraczanie indywidualnego limitu bezpieczeństwa.

W rozliczeniach za energię elektryczną przedsiębiorcy spotykają się z dwoma pojęciami, które mają bezpośredni wpływ na koszty prowadzenia działalności: mocą i zużyciem energii. Moc określa, ile energii urządzenia pobierają w danej chwili, natomiast zużycie wyrażone w kilowatogodzinach pokazuje, ile energii wykorzystano w określonym czasie. Firma może więc zużyć dużo energii w ciągu miesiąca, ale nie przekraczać przy tym wysokiej mocy jednoczesnego poboru. Problem pojawia się wtedy, gdy kilka energochłonnych urządzeń pracuje równocześnie i chwilowe zapotrzebowanie przekracza wartość określoną w umowie z operatorem.

Interwencyjna Dostawa Mocy Czynnej, w skrócie IDC, została uruchomiona przez Energa Operator we wrześniu 2025 roku. Początkowo była przeznaczona dla odbiorców o mocy umownej wynoszącej co najmniej 500 kW. W listopadzie 2025 roku operator obniżył próg do 300 kW, a następnie rozszerzył dostęp do usługi na klientów z mocą umowną od 100 kW. Najnowsza zmiana, obowiązująca od listopada 2026 roku, obejmuje odbiorców, których moc umowna przekracza 40 kW.

To oznacza, że z rozwiązania mogą korzystać nie tylko duże zakłady przemysłowe i sieci handlowe. Nowa grupa obejmuje także mniejsze przedsiębiorstwa, które mają odpowiednio wysokie zapotrzebowanie na moc. Energa Operator wymienia między innymi niewielkie zakłady produkcyjne, warsztaty, firmy usługowe, większe sklepy, stacje paliw, biura, hotele i pensjonaty. Z IDC mogą korzystać również szkoły, urzędy, wspólnoty mieszkaniowe oraz operatorzy stacji ładowania samochodów elektrycznych.

Rozszerzenie dotyczy także odbiorców posiadających umowy kompleksowe. Taka umowa łączy sprzedaż energii elektrycznej z usługą jej dystrybucji. Klient rozlicza się na jej podstawie ze sprzedawcą, który odpowiada również za rozliczenie usług dystrybucyjnych. Wcześniejsze zasady IDC obejmowały węższą grupę odbiorców posiadających umowy o świadczenie usług dystrybucji z Energa Operator.

Na czym polega Interwencyjna Dostawa Mocy Czynnej

Standardowa umowa określa moc umowną, czyli poziom mocy, który odbiorca może pobierać z sieci na uzgodnionych warunkach. Jeżeli przedsiębiorstwo przekroczy tę wartość, może zostać obciążone dodatkowymi opłatami zgodnie z taryfą operatora. Wysokość kosztów zależy od zasad rozliczeń i skali przekroczenia.

IDC pozwala czasowo pobierać więcej mocy bez naliczania opłaty za przekroczenie mocy umownej. Nie oznacza jednak, że przedsiębiorca może dowolnie zwiększać obciążenie instalacji. Usługa działa wyłącznie w określonych godzinach i do indywidualnie wyznaczonego poziomu, nazywanego mocą bezpieczną.

Operator udostępnia dodatkową możliwość poboru wtedy, gdy pozwalają na to warunki pracy sieci dystrybucyjnej. Chodzi przede wszystkim o okresy, w których dostępna jest większa ilość energii elektrycznej, między innymi dzięki wysokiej produkcji z odnawialnych źródeł energii. W takich godzinach dodatkowy pobór przez przedsiębiorstwa może pomóc wykorzystać energię, która w innych warunkach nie zostałaby w pełni zagospodarowana lokalnie.

Dla firmy oznacza to możliwość przesunięcia części energochłonnych procesów na godziny, w których operator dopuszcza zwiększenie poboru. Zakład produkcyjny może w tym czasie uruchomić dodatkowe urządzenia, przedsiębiorstwo usługowe wykonać bardziej energochłonne prace, a operator stacji ładowania zwiększyć wykorzystanie dostępnej infrastruktury.

Operator wyznacza limit bezpiecznego poboru

Najważniejszym ograniczeniem usługi jest moc bezpieczna. Energa Operator określa ją indywidualnie dla każdego uczestnika, uwzględniając parametry przyłącza i urządzeń pomiarowych. Według zasad publikowanych przez spółkę wartość ta może wynosić 120 proc. mocy przyłączeniowej albo 120 proc. obciążalności znamionowej przekładników prądowych.

Moc przyłączeniowa określa maksymalną moc, dla której zaprojektowano i wykonano przyłącze do sieci. Przekładniki prądowe są natomiast urządzeniami wykorzystywanymi w układach pomiarowych do przekształcania prądu do wartości umożliwiających jego bezpieczny pomiar. Ich parametry również mogą ograniczać dopuszczalne obciążenie instalacji.

Moc bezpieczna nie jest więc jednakowym limitem dla wszystkich przedsiębiorstw. Dwie firmy o podobnej mocy umownej mogą otrzymać różne wartości, ponieważ mają inne warunki przyłączenia i odmienne parametry układów pomiarowych.

Jeżeli odbiorca przekroczy wyznaczony poziom, operator naliczy opłatę za przekroczenie mocy umownej zgodnie z obowiązującą taryfą. Rozliczenie obejmie część poboru przekraczającą moc bezpieczną. Zbyt duże obciążenie może również zagrozić instalacji odbiorcy i urządzeniom pomiarowym.

Nie można zwiększać poboru w dowolnym momencie

Korzystanie z IDC zależy od harmonogramu publikowanego przez Energa Operator. Spółka udostępnia go w każdy czwartek, wskazując godziny, w których w kolejnym tygodniu możliwe będzie przekroczenie mocy umownej. Harmonogram obejmuje okres od poniedziałku do niedzieli.

Odbiorca musi zatem dostosować pracę przedsiębiorstwa do terminów wyznaczonych przez operatora. Samo przystąpienie do usługi nie daje prawa do zwiększania poboru przez całą dobę ani w dowolnie wybranym dniu.

Obowiązuje również dodatkowa procedura w przypadku planowanego poboru przekraczającego moc przyłączeniową. W takiej sytuacji klient powinien przesłać informację na adres idc@energa-operator.pl najpóźniej do godziny 10.00 dnia poprzedzającego planowane zwiększenie poboru. Jeżeli dodatkowe zapotrzebowanie nie przekroczy mocy przyłączeniowej, osobne zgłoszenie takiego przypadku nie jest wymagane.

Przedsiębiorca powinien więc sprawdzić nie tylko godziny wskazane w harmonogramie, lecz także własne parametry przyłączeniowe i wyznaczony limit bezpieczny. Pozwoli to uniknąć sytuacji, w której zwiększenie produkcji lub uruchomienie dodatkowych urządzeń doprowadzi do przekroczenia dopuszczalnego obciążenia.

Jak zgłosić firmę do usługi IDC

Warunki uczestnictwa obejmują kilka wymagań. Odbiorca musi należeć do jednej z grup taryfowych A, B lub C2, posiadać moc umowną powyżej 40 kW oraz umowę o świadczenie usług dystrybucji z Energa Operator albo umowę kompleksową ze sprzedawcą energii. Konieczna jest również możliwość sterowania poborem mocy.

Zgłoszenie uczestnictwa należy przesłać pocztą elektroniczną na adres idc@energa-operator.pl. Nie trzeba w tym celu zmieniać zapisów dotychczasowej umowy. Zgłoszenie składa się tylko raz, a jego ważność obejmuje okres do 31 grudnia 2027 roku.

Przystąpienie do usługi jest bezpłatne. Energa Operator nie wypłaca jednak przedsiębiorcom wynagrodzenia za udział w IDC. Korzyścią jest możliwość czasowego pobierania większej mocy bez opłaty za przekroczenie limitu umownego, o ile odbiorca przestrzega harmonogramu i nie przekracza wyznaczonej mocy bezpiecznej.

Firma, która zgłosiła się do programu, nie ma obowiązku korzystania z każdej udostępnionej możliwości zwiększenia poboru. Brak wykorzystania usługi nie wiąże się z karami ani dodatkowymi kosztami. Jeżeli przedsiębiorstwo nie potrzebuje w danym okresie dodatkowej mocy, może pracować zgodnie ze standardowymi warunkami swojej umowy.

Trzeba również odróżnić IDC od formalnego zwiększenia mocy umownej. Udział w usłudze nie zmienia na stałe parametrów umowy i nie zapewnia przedsiębiorstwu większej mocy przez cały rok. Jeżeli firma potrzebuje trwale zwiększyć dostępny limit, musi złożyć odrębny wniosek zgodnie z procedurą przyłączeniową.

Dodatkowa moc ma pomóc wykorzystać nadwyżki energii z OZE

Rozwój IDC jest związany ze zmianami zachodzącymi w polskim systemie elektroenergetycznym. Wraz z przyrostem instalacji fotowoltaicznych i wiatrowych rośnie udział źródeł, których produkcja zależy od warunków pogodowych. W słoneczne i wietrzne dni ilość energii dostarczanej do sieci może być wysoka, podczas gdy zapotrzebowanie odbiorców pozostaje stosunkowo niskie.

W takich sytuacjach operatorzy muszą zarządzać przepływami energii i utrzymywać bezpieczne parametry pracy sieci. Jednym ze sposobów zwiększania elastyczności systemu jest zachęcanie odbiorców do przesuwania części zużycia na godziny większej dostępności energii.

IDC tworzy możliwość takiego przesunięcia bez konieczności stałego zwiększania mocy umownej. Przedsiębiorstwa mogą wykorzystać dodatkową moc wtedy, gdy operator uzna to za bezpieczne. Jednocześnie Energa Operator może lepiej zagospodarować potencjał swojej infrastruktury i ograniczać sytuacje, w których lokalne nadwyżki energii z OZE nie znajdują wystarczającego zapotrzebowania.

– Dzięki usłudze możliwe jest efektywniejsze wykorzystanie okresowych nadwyżek energii ze źródeł odnawialnych – mówi Robert Świerzyński, prezes Energa Operator.

Rozszerzenie usługi oznacza, że z rozwiązania mogą korzystać także mniejsze firmy, które wcześniej nie spełniały wymagań dotyczących mocy umownej. Dla przedsiębiorstw pracujących z urządzeniami o dużym chwilowym zapotrzebowaniu na energię może to być sposób na ograniczenie kosztów związanych z przekraczaniem limitu umownego bez konieczności trwałej zmiany warunków przyłączenia.

Fot. Energa Operator

Podłącz się do źródła najważniejszych informacji z rynku energii i przemysłu

Podłącz się do źródła najważniejszych informacji z rynku energii i przemysłu