Komisja Europejska przygotowuje strategię rozwoju małych reaktorów modułowych (SMR) w UE, a Europejski Bank Inwestycyjny zadeklarował, że będzie oceniać i finansować projekty SMR na równi z innymi technologiami zeroemisyjnymi.
- Komisja Europejska przedstawi w pierwszej połowie 2026 r. strategię wsparcia i rozwoju SMR-ów (Small Modular Reactors) w Europie, uznając je za potencjalny element realizacji celów klimatycznych UE.
- Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) zadeklarował, że będzie analizował i ewentualnie finansował projekty SMR-owe, tak jak inne technologie o zerowej emisji netto, po analizie ich wykonalności technicznej, ekonomicznej i środowiskowej.
- Do tej pory EBI finansował głównie projekty poprawiające bezpieczeństwo w energetyce jądrowej (np. 90 mln euro na modernizację elektrowni Olkiluoto w Finlandii), ale nie miał jasnej polityki dotyczącej finansowania energetyki jądrowej ani SMR-ów.
- Co najmniej 10 państw UE zgłosiło zainteresowanie opracowaniem i wdrożeniem SMR-ów w ciągu najbliższej dekady, co odzwierciedla rosnące zainteresowanie technologią jako elastycznym, niskoemisyjnym źródłem energii.
- EBI formalnie nie finansuje projektów związanych z paliwami kopalnymi (wycofał się z inwestycji gazowych z końcem 2021 r.), co sprawia, że SMR-y jako technologia zeroemisyjna wpisują się w jego strategiczne priorytety finansowania transformacji energetycznej UE.
Europejski Bank Inwestycyjny zapowiedział, że będzie analizował projekty związane z małymi reaktorami modułowymi na takich samych zasadach jak inne technologie niskoemisyjne.
– Ocenimy każdy projekt związany z małymi reaktorami modułowymi (SMR), tak jak robimy to w przypadku innych technologii zeroemisyjnych – oświadczyła prezeska Europejskiego Banku Inwestycyjnego Nadia Calvino.
Zapowiedź ta pojawiła się w momencie, gdy instytucje unijne przygotowują nowe dokumenty dotyczące rozwoju tej technologii. Komisja Europejska ma przedstawić strategię dotyczącą SMR-ów w pierwszej połowie 2026 roku. Dokument ma zawierać plan rozwoju małych reaktorów modułowych w Europie. Wcześniej Komisja informowała, że technologia ta może mieć znaczenie dla realizacji unijnych celów klimatycznych. Zainteresowanie wdrażaniem SMR-ów deklaruje co najmniej dziesięć państw członkowskich, które rozważają ich opracowanie i uruchomienie w ciągu najbliższej dekady.
Europejski Bank Inwestycyjny uczestniczy w finansowaniu transformacji energetycznej na terenie Unii Europejskiej. W 2025 roku na działania związane z tym obszarem przeznaczono 60 procent całkowitego finansowania banku. Środki te kierowane są między innymi na rozwój sieci energetycznych, magazynów energii, odnawialnych źródeł energii, technologie ograniczające emisje w przemyśle ciężkim oraz infrastrukturę wodną mającą ograniczać skutki zmian klimatycznych.
Dotychczas bank nie posiadał jednoznacznie określonej polityki w zakresie finansowania energetyki jądrowej. W praktyce wsparcie koncentrowało się głównie na projektach związanych z poprawą bezpieczeństwa w istniejących obiektach jądrowych. Podczas konferencji prasowej w Brukseli, podsumowującej wyniki działalności za 2025 rok, wskazano przykład finansowania udzielonego Finlandii.
– Kredyt w wysokości 90 mln euro udzielony Finlandii na modernizację elektrowni jądrowej Olkiluoto dotyczy poprawy systemów bezpieczeństwa – poinformowała Nadia Calvino.
Wieloletnie doświadczenie EBI
Europejski Bank Inwestycyjny posiada wieloletnie doświadczenie w finansowaniu projektów jądrowych.
– Koncentrujemy się w dużym stopniu na recyklingu, a także na rozwoju paliwa mającym zwiększać bezpieczeństwo i wydajność tych elektrowni – oświadczyła prezeska banku.
W kontekście małych reaktorów modułowych (SMR) EBI zadeklarował, że będzie podchodził do każdego projektu indywidualnie, stosując te same kryteria oceny, które stosuje wobec innych technologii wytwarzania energii o zerowej emisji netto.
– Będziemy analizować ich wykonalność finansową i ekonomiczną, a także wykonalność środowiskową oraz techniczną pozostając ważnym partnerem finansowym dla inicjatyw Komisji Europejskiej – zapowiedziała Calvino.
Bank nie angażuje się w projekty wykorzystujące paliwa kopalne.
– EBI wycofał się z finansowania projektów gazowych z końcem 2021 r. – podkreślono. W ten sposób instytucja koncentruje swoje zasoby na projektach przyczyniających się do transformacji energetycznej w kierunku neutralności klimatycznej, zarówno w sektorze jądrowym, jak i w odnawialnych źródłach energii.